სიახლეების გამოწერა

1830 წელს მეფის მთავრობამ საქართველოსი არზრუმის მხრიდან ჩამოასახლა 4200 ბერძენი და დაასახლა თრიალეთში. ბორჩალოს მაზრის დაშლის შემდეგ შეიქმნა ახალი ტერიტორიულ-ადმნისტრაციული რაიონები და ნაწილი ბერძენთა სოფლებისა მოჰყვა დმანისის მუნიციპალიტეტიც. ეს ბერძნები წამოსული იყვნენ თურქეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან, ნაწილი თურქულად მეტყველებდა, ნაწილი კი - სომხურ დიალექტზე. ჩვენს რაიონში არსებობდა ორი ბერძნული სოფელი: საკირე და გორა. მათი მცხოვრებნი იმ ხალხის განშტოებას წარმოადგენდნენ, რომლებიც ერეკლე მეორემ XVIII საუკუნის 60-იან წლებში საქართველოში მოიწვია მადნის მოპოვება-დამუშავებისა და საკალატოზო საქმის შესასრულებლად. ეს ბერძნულენოვანი მოსახლეობა არამარტო მადნის დამუშავების ოსტატები იყვნენ, არამედ თურქულენოვანი ბერძნებისგან განსხვავებით წიგნიერებასაც მისდევდნენ, გახსნილი ჰქონდათ სკოლები. უნდა აღინიშნნოს, რომ ამჟამად ბერძნული მოსახლეობის უმრავლესობა საბერძნეთს დაუბრუნდ. მაგ. სოფელ საკირესა და გორაში რამდენიმე ათეულიღაა დარჩენილი, ხოლო სოფელი იაილო აღარც არსებობს.